Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Częstochowie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 29 sierpnia 2018 roku

Sąd Okręgowy w Częstochowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: SSO Robert Grygiel

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Karina Zbroińska

po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2018 roku w Częstochowie na rozprawie

sprawy G. Ł.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w C.

o wysokość renty

na skutek odwołania G. Ł.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w C.

z dnia 10 kwietnia 2018 roku Nr (...)

oddala odwołanie

Sygn. akt IV U 621/18

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 10 kwietnia 2018 roku numer (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C., wykonując prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 13 lutego 2018 roku, przyznał ubezpieczonemu G. Ł. rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Świadczenie przyznano na stałe od 10 marca 2015 roku.

Do ustalenia podstawy wymiaru świadczenia przyjęto wskaźnik wysokości podstawy wymiaru w wysokości 69,87% wyliczony z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1 stycznia 2003 roku do 31 grudnia 2012 roku oraz staż rentowy w wymiarze 16 lat, 10 miesięcy i 10 dni okresów składkowych, 1 roku, 1 miesiąca i 3 dni okresów nieskładkowych oraz 7 lat i 1 miesiąca okresów brakujących do 25 lat. Tak wyliczone świadczenie ustalone zostało w wysokości 1.431,98 złotych, a po waloryzacjach z dnia 1 marca 2016 roku w wysokości 1.435,42 złotych, z dnia 1 marca 2017 roku w wysokości 1.445,42 złotych oraz z dnia 1 marca 2018 roku w wysokości 1.488,49 złotych. Równocześnie organ rentowy, na poczet należności za okres od 10 marca 2015 roku do 31 maja 2018 roku w kwocie 55.803,51 złotych zaliczył kwotę 34.960,12 złotych z tytułu wypłaconej renty. Pozostała należności w kwocie 20.843,39 złotych, po odliczeniu zaliczki na podatek odprowadzonej do urzędu skarbowego w kwocie 2.090 złotych, liczonej od podstawy opodatkowania 20.843 złotych, składki na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 1.875,91 złotych, miała zostać przekazana na rachunek bankowy w kwocie 16.877,48 złotych.

W odwołaniu wniesionym do Sądu, ostatecznie sprecyzowanym pismem procesowym z dnia 27 sierpnia 2018 roku, ubezpieczony G. Ł. zakwestionował wysokość wypłaconego mu wyrównania wskazując, iż przy uwzględnieniu wysokości należnej mu renty w wysokości 1.488,49 złotych oraz okresu za jaki powinna mu być wypłacona, tj. 39 miesięcy, wysokość wyrównania winna zostać ustalona na kwotę 58.051,11 złotych, a nie na kwotę 55.803,51 złotych. Ponadto organ rentowy błędnie wyliczył także wysokość jego renty uczniowskiej na kwotę 34.960,12 złotych wskazując, iż z tego tytułu do dnia 19 kwietnia 2018 roku otrzymał jedynie kwotę 30.595,32 złote. Nie zgodził się on również z powtórnym oskładkowaniem jego świadczenia wskazując, iż należne składki zdrowotne pobrane zostały już z pobieranej przez niego renty uczniowskiej. Jego zdaniem nadto, biorąc pod uwagę różne podstawy (schorzenia) przyznania renty uczniowskiej i renty
z tytułu niezdolności do pracy, zasadnym byłoby przyznanie mu obu tych świadczeń w zbiegu.

Ostatecznie na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018 roku odwołujący wskazał, że odwołanie jego dotyczy wyłącznie faktu, że w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono przyznania w zbiegu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy z rentą dotychczas pobieraną, oraz kwestionował dopuszczalność potrącenia co do zasady z kwoty wyrównania renty z tytułu niezdolności do pracy otrzymywanej dotychczas renty „uczniowskiej” bez kwestionowania wysokości wyliczeń kwot uwzględnianych w rozliczeniu.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w C. wniósł
o oddalenie odwołania wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:

G. Ł. urodził się (...). Od dnia 28 września 1992 roku ubezpieczony uprawniony był do pobierania renty uczniowskiej I grupy inwalidzkiej, a od 1 kwietnia 1996 roku II grupy inwalidzkiej (obecnie z tytułu całkowitej niezdolności do pracy). Decyzją z dnia 2 marca 2005 roku świadczenie to przyznano ubezpieczonemu na stałe.

W dniu 20 listopada 2013 roku ubezpieczony złożył wniosek o przyznanie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, co załatwione zostało odmownie decyzją z dnia 30 grudnia 2013 roku. G. Ł. nie zgodził się z powyższą decyzją i zaskarżył ją do Sądu Okręgowego w C. – IV Wydziału Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych, który postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2014 roku
w sprawie sygn. akt IV U 405/14 odrzucił jego odwołanie oraz przekazał organowi rentowemu wniosek ubezpieczonego o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika.

W wykonaniu powyższego zobowiązania organ rentowy przywrócił ubezpieczonemu termin do złożenia sprzeciwu, w rozpoznaniu którego komisja lekarska Oddziału ZUS w C. w dniu 25 czerwca 2014 roku również uznała badanego za całkowicie niezdolnego do pracy od 1 grudnia 1992 roku.
W konsekwencji powyższego decyzją z dnia 30 czerwca 2014 roku uchylono decyzję z dnia 30 grudnia 2013 roku i ponownie odmówiono G. Ł. przyznania prawa do żądanego świadczenia. Sąd Okręgowy w C. wyrokiem z dnia 20 stycznia 2015 roku w sprawie sygn. akt IV U 1641/14 oddalił odwołanie ubezpieczonego.

Ponowny wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy ubezpieczony złożył w dniu 10 marca 2015 roku. Decyzją z dnia 6 maja 2015 roku organ rentowy ponownie odmówił prawa do żądanego świadczenia. Wyrokiem z dnia 9 września 2016 roku w sprawie sygn. akt IV U 790/15 Sąd Okręgowy w C. oddalił odwołanie ubezpieczonego. W wyniku rozpoznania apelacji Sąd Apelacyjny
w K. wyrokiem z dnia 13 lutego 2017 roku w sprawie sygn. akt III AUa 1935/16 zmienił zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję organu rentowego
i przyznał ubezpieczonemu prawo do stałej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy poczynając od 10 marca 2015 roku.

W wykonaniu powyższego wyroku wydana została zaskarżona decyzja.

(vide: akta rentowe)

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie niespornym jest, iż G. Ł. do 30 kwietnia 2018 roku wypłacana była renta uczniowska.

Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 roku o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. z 1982 roku, Nr 40, poz. 267 ze zm.) uczniom szkół ponadpodstawowych, studentom szkół wyższych i uczestnikom studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej, którzy stali się inwalidami I lub II grupy w czasie uczęszczania do szkoły lub odbywania studiów, przysługuje prawo do renty inwalidzkiej.

Ubezpieczony zachował prawo do tego świadczenia po dniu 1 stycznia 1999 roku w oparciu o art. 180 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 roku, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym osoby, którym w dniu wejścia w życie ustawy przysługują emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy i renty rodzinne na podstawie:

1) przepisów, o których mowa w art. 195 (w tym ustawy z dnia 14 grudnia 1982 roku o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin);

2) art. 19a ustawy z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie niektórych przepisów
o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz. U. poz. 206, 390 i 540),

3) ustawy z dnia 14 grudnia 1990 r. o rewaloryzacji emerytur i rent dla osób, które ukończyły 80 lat, oraz o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz. U. poz. 540)

- zachowują prawo do tych świadczeń w wysokości ustalonej przed dniem wejścia w życie ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2-5 i z uwzględnieniem ust. 6-9.

Od dnia 10 marca 2015 roku, na mocy wyroku Sądu Apelacyjnego
w K. z dnia 13 lutego 2018 roku w sprawie sygn. akt III AUa 1935/16 przyznano ubezpieczonemu prawo do stałej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Z uwagi, iż świadczenie to przyznane zostało za okres wsteczny, organ rentowy prawidłowo wyliczył wysokość należnego G. Ł. wyrównania za okres od 10 marca 2015 roku do 31 maja 2018 roku
w łącznej kwocie 55.803,51 złotych. Została ona wyliczona jako suma świadczeń należnych odwołującemu za cały sporny okres, tj.:

-

1.016,18 złotych za okres od 10 marca 2015 roku do 31 marca 2015 roku (tj. 1.431,98 złotych – wysokość renty w okresie od 1 marca 2015 roku do 29 lutego 2016 roku / 31 dni = 46,19 złotych x 22 dni);

-

15.751,78 złotych za okres od 1 kwietnia 2015 roku do 28 lutego 2016 roku (11 miesięcy x 1.431,98 złotych);

-

17.225,04 złotych (12 miesięcy x 1.435,42 złote – wysokość renty za okres od 1 marca 2016 roku do 28 lutego 2017 roku);

-

16.345,04 złotych (12 miesięcy x 1.445,42 złote – wysokość renty za okres od 1 marca 2017 roku do 28 lutego 2018 roku);

-

4.465,47 złotych (3 miesiące x 1.488,49 złotych – wysokość renty za okres od 1 marca 2018 roku)

co stanowi łącznie kwotę 55.803,51 złotych.

Dochodzona natomiast przez ubezpieczonego kwota 58.051,11 złotych wynika
z błędnego wyliczenia wyrównania jako iloczynu 39 miesięcy (od 10 marca 2015 roku do 31 maja 2018 roku) i ostatnio wyliczonej wysokości renty w kwocie 1.488,49 złotych.

Analogicznie wyliczona została wysokość pobieranej w spornym okresie renty uczniowskiej w kwocie 34.960,12 złotych. Jak wynika z pisma organu rentowego
z dnia 28 sierpnia 2018 roku na tą należność złożyły się następujące kwoty, tj.:

-

624,85 złotych za okres od 10 marca 2015 roku do 31 marca 2015 roku;

-

9.684,95 złotych za okres od 1 kwietnia 2015 roku do 29 lutego 2016 roku (11 miesięcy x 880,45 złotych);

-

10.590,72 złote za okres od 1 marca 2016 roku do 28 lutego 2017 roku (12 miesięcy x 882,56 złotych);

-

12.000 złotych za okres od 1 marca 2017 roku do 28 lutego 2018 roku (12 miesięcy x 1.000 złotych) oraz

-

2.059,60 złotych za okres od 1 marca 2018 roku do 30 kwietnia 2018 roku (2 miesiące x 1.029,80

Wskazywana zaś przez ubezpieczonego kwota 30.595,32 złotych stanowi kwotę po odliczeniu wszystkich potrąceń.

Ubezpieczony poinformowany na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018 roku, w trybie art. 5 k.p.c., o sposobie wyliczenia tych kwot ostatecznie nie kwestionował wyliczenia wysokości wyrównania renty z tytułu niezdolności do pracy jak i nie kwestionował wyliczenia wysokości należności wypłaconej z tytułu renty „uczniowskiej” jaką pobrał i jaka została uwzględniona przy potrąceniu. Kwestionował jedynie

Spornym w niniejszej sprawie pozostała zatem jedynie możliwość przyznania obu tych świadczeń w zbiegu, a w konsekwencji zasadność dokonania ich potrącenia jak i możliwość wypłaty na przyszłość obu świadczeń w zbiegu.

Na wstępnie wskazać należy, iż obecnie obowiązująca ustawa z dnia
17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. jedn. Dz. Ust. z 2018 roku, poz. 1270 ze zm.) nie przewiduje możliwość zbiegu tego rodzaju świadczeń.

Zgodnie z art. 95 ust. 1 tej ustawy w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego.

Analogicznie kwestię zbiegu prawa do świadczeń regulowała także ustawa z dnia 14 grudnia 1982 roku o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (t. jedn. Dz. Ust. z 1982 roku, nr 40, poz. 267 ze zm.), która w art. 69 ust. 1 stanowiła wprost, iż w razie zbiegu u jednej osoby prawa do emerytury i renty albo do dwóch rent przewidzianych w ustawie, wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego.

Mając na uwadze powyższe brak jest podstaw do wypłacania G. Ł. prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy z prawem do renty uczniowskiej zarówno za okres objęty obowiązkiem zwrotu wypłaconego świadczenia jak i na przyszłość..

W konsekwencji powyższego organ rentowy prawidłowo potrącił ubezpieczonemu z należnego mu świadczenia rentowego wypłaconą mu już za ten okres rentę uczniowską.

Powyższe reguluje art. 139 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych stanowiący, że ze świadczeń pieniężnych określonych w ustawie - po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki i innych należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych - podlegają potrąceniu, z uwzględnieniem art. 141, następujące należności, w tym kwoty nienależnie pobranych emerytur, rent i innych świadczeń
z tytułu:

a) zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego za okres przed dniem wejścia w życie ustawy,

b) ubezpieczeń społecznych, o których mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, wraz z odsetkami za zwłokę w ich spłacie,

c) zaopatrzenia określonego w odrębnych przepisach.

W świetle powyższych ustaleń decyzję organu rentowego należało uznać za prawidłową.

Z tego też względu Sąd na podstawie art. 477 ¹⁴ § 1 k.p.c. oddalił odwołanie ubezpieczonego jako bezzasadne.